ድሕረ ባይታና

ከተማ ሽረ እንዳስላሴ ካብ መበል 14 ክ/ዘመን ጀሚሩ ናይ ከተማታት ቅርፂ ከም ዝነበራን ክስብ 1928 ዓ.ም “ኣውራጃ” እናተብሃለት ከም ዝፀንሐትን ዝፍለጥ እንትትኸውን ጣልያን ካብ ሃገርና ምስ ተፀራረገ ብ1934 ዓ.ም ሕጋዊ ኣፍልጦ ቤት ማዘጋጃ ረኺባ እያ። ኣብ እዋን ብረታዊ ቃልሲ ህዝቢ ትግራይ ተጋዳላይ ገሰሰ ኣየለ (ስሑል) ከንቲባ ኣብ ዝነበረሉ እዋን ካብ ኣስመራ ሰኞር ማስካሮ ዝበሃል ጣልያናዊ መሃንዲስ ብምምፃእ ኣብ 240 ሄክታር ስፍሓት ማስተር ፕላን ክስርሐላ ተጌሩ። ስያመ ዝምልከት ብ29 ሕዳር 1346 ዓ.ም ብሰይፈ ኣርእድ ዝተመስረተ ጥንታዊ ገዳም ቅድስት ስላሴ ዝተሰየመት እንትትኸውን ዝተሰየመሉ ኣግባብ ድማ ክልተ ምኽንያታት ዘለዎ እንትኸውን እቲ ሓደ ቅድሚ ልደተ ክርስቶስ ኣሌክሳንደር ዓብዪ ሃገሮም ምስተቆፃፀሮ ተሰዲዶም ዝመፁ ሰርያውያን ኣብቲ ከባቢ ይነብሩ ስለዝነበሩ ብሽም ዓዶም ሽረ ሽረ ከምእተብሃለትን እቲ ካልኣይ ድማ ኣብቲ ከባቢ ይነብሩ ንዝነበሩ ህዝቢ ኩናማ ብምስዓር ንከተማ ሽረ ዝተቆፃፀረ ንተዛረብቲ ቋንቋ ትግርኛ ዝመርሕ ዝነበረ ራእሲ ዳጌና (ጅግና) ‘ተዓዊተ’ ንምባል “ስዒረ ኣለኹ” እንትብል ሽረ ሽረ ተባሂላ ከምተሰየመት ሰብ ታሪክ ይዛረቡ።.

ራኢና